Professionals die op de groep staan in de 24-uurs jeugdhulp voelen ze zich in sommige situaties onveilig, en worden geconfronteerd met grensoverschrijdend gedrag. Door de snelle afbouw van de gesloten 24-uurs voorzieningen en veranderend beleid, is hernieuwd vakmanschap hard nodig voor deze professionals, zo blijkt uit onderzoek van de Samenwerkende Beroepsverenigingen Jeugd (SBJ) en FACTOR-i (voorheen JIMwerkt).
Door gebrek aan handvatten worstelen professionals hoe zij goede hulp kunnen verlenen aan deze jongeren. Dat concluderen de SBJ en FACTOR-i naar aanleiding van een onderzoek dat zij uitvoerden onder professionals die werken in de 24-uurs jeugdhulp.
Er zijn veel stappen gezet in de verbetering van de 24-uurs zorg, maar dit brengt tegelijkertijd nieuwe uitdagingen met zich mee. Voor professionals is dit soms pittig. Samen leren en innoveren vindt nog onvoldoende plaats, waardoor professionals soms niet goed weten wat te doen. Bovendien voelen ze zich in sommige situaties onveilig. Soms jonge, relatief onervaren krachten staan op een groep met heftige problematiek. Want hoewel de vrijheidsbeperkende maatregelen zijn teruggedrongen, zijn de risico’s niet verdwenen. Jongeren hebben vaker complexe en meervoudige problematiek. Professionals worden geconfronteerd met grensoverschrijdend gedrag, middelengebruik en criminele activiteiten van jongeren. Het gevolg is dat professionals afhaken, en soms thuis komen te zitten.
Scholing, reflectie en intervisie
Scholing, reflectie en intervisie is dringend nodig zodat professionals een veilige werkplek hebben, en weten wat werkt voor jongeren in meer kleinschaligere voorzieningen. SBJ en FACTOR-i hebben dan ook een meerjarenprogramma ontwikkeld dat hier de komende tijd in voorziet. Zo organiseren ze dialoogsessies voor professionals op locatie van jeugdzorginstellingen en werken ze aan kennisontwikkeling rondom vraagstukken zoals hoe je een doelstelling als ‘zo thuis mogelijk’ passend kunt invullen voor jongeren in 24-uurs jeugdhulp. Ze doen dit in samenwerking met jeugdzorgorganisaties, Kwaliteit en Blijvend Leren (KBL) en in nauwe afstemming met partijen zoals het Ministerie van VWS en VNG.
De veranderingen in de 24-uurs jeugdhulp worden breed gesteund door professionals. Zo zijn instellingen huiselijker geworden; werken professionals vanuit verbinding met jongeren; wordt meer samenwerking gezocht met het informele netwerk, en worden vrijheidsbeperkende maatregelen zo min mogelijk toegepast. In het afgelopen jaar klonken regelmatig de alarmbellen vanwege tekortkomingen in de kwaliteit en veiligheid van de jeugdhulpverlening, en over inzet vrijheidsbeperkende maatregelen zonder wettelijke grondslag. Er zijn veel stappen gezet in de verbetering van de 24-uurs zorg, inzet op vakmanschap helpt professionals om in het veranderende zorglandschap passende jeugdhulp te kunnen blijven bieden.